Okolice Poznania
m1166. Ceradz Kościelny
Wieś ok. 14 km na zach. od granic Poznania-Krzyżownik i 7 km. na pd.-zach. od Tarnowa Podg., istniejąca zapewne już w XIII w. - z tego okresu datuje się powstanie pierwszego kościoła; nazwę Ceradz odnotowano w roku 1387 (w formie Ceradze). W końcu XVII w. przy parafii ceradzkiej istniał szpital. We wsi znajduje się wiele oryginalnych rzeźb wykonanych przez Kazimierza Humerczyka byłego ceradzkiego proboszcza.

Zespół kościoła parafialnego w Ceradzu Kościelnym
W skład zespołu wchodzą: kościół, dzwonnica, kaplica Engeströmów, cmentarz, plebania, figura MB z Dzieciątkiem.

Kościół św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Ceradzu Kościelnym
Gotycki z 1 poł. XVI w. z późniejszymi przebudowaniami. Parafia w Ceradzu istniała zapewne już w XIII w. i dysponowała drewnianym kościołem poświęconym św. Stanisławowi, co sugeruje jego budowę w 2 poł. XIII w. (kanonizacja miała miejsce w roku 1253). Obecny kościół wystawiono na miejscu poprzedniego jako murowany, poźnogotycki, jednonawowy z transeptem (fundator kościoła jest dzisiaj nieznany). W latach 1550-75 po pd. stronie prezbiterium dostawiono kaplicę grobową Potulickich (dziś kaplica św. Stanisława), w roku 1713 dobudowano kruchtę zachodnią, a w 1863 - południową. W czasie II wojny światowej kościół zamieniono na magazyn.

Kaplica grobowa Engeströmów w Ceradzu Kościelnym
Wzniesiona obok kościoła parafialnego w poł. XIX w. , Wewnątrz ołtarzyk z ciekawie wkomponowanym okem z witrażem pełniącym funkcję obrazu w ołtarzu.
W kaplicy spoczywają w niej członkowie rodu Engeströmów
  • Lars von Engeström (poseł króla Szwecji w Polsce) wraz z małżonką Rozalią z Chłapowskich,
  • Wawrzyniec hr. Benzelstjerna Engeström - wnuk Larsa, sekretarz Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk,
  • Maria z Engeströmów Szembekowa,
  • Jadwiga z Borzewskich hr. Benzelstjerna Engeström,
  • Edmund Engeström,
  • Leokadia z Gajewskich Engeström oraz
  • dzieci Zygmuś, Gucio i Helenka[1].


    Kościół św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Ceradzu Kościelnym
    Gotycki z 1 poł. XVI w. z późniejszymi przebudowaniami. Parafia w Ceradzu istniała zapewne już w XIII w. i dysponowała drewnianym kościołem poświęconym św. Stanisławowi, co sugeruje jego budowę w 2 poł. XIII w. (kanonizacja miała miejsce w roku 1253). Obecny kościół wystawiono na miejscu poprzedniego jako murowany, poźnogotycki, jednonawowy z transeptem (fundator kościoła jest dzisiaj nieznany). W latach 1550-75 po pd. stronie prezbiterium dostawiono kaplicę grobową Potulickich (dziś kaplica św. Stanisława), w roku 1713 dobudowano kruchtę zachodnią, a w 1863 - południową. W czasie II wojny światowej kościół zamieniono na magazyn.

    Kaplica grobowa Engeströmów w Ceradzu Kościelnym
    Wzniesiona obok kościoła parafialnego w poł. XIX w. , Wewnątrz ołtarzyk z ciekawie wkomponowanym okem z witrażem pełniącym funkcję obrazu w ołtarzu.
    W kaplicy spoczywają w niej członkowie rodu Engeströmów
  • Lars von Engeström (poseł króla Szwecji w Polsce) wraz z małżonką Rozalią z Chłapowskich,
  • Wawrzyniec hr. Benzelstjerna Engeström - wnuk Larsa, sekretarz Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk,
  • Maria z Engeströmów Szembekowa,
  • Jadwiga z Borzewskich hr. Benzelstjerna Engeström,
  • Edmund Engeström,
  • Leokadia z Gajewskich Engeström oraz
  • dzieci Zygmuś, Gucio i Helenka.

    Dzwonnica przykościelna w Ceradzu Kościelnym
    Zabytkowa[2] drewniana, kryta gontem dzwonnica stojąca obok kościoła parafialnego, lecz już poza jego ogrodzeniem.

    [Data utworzenia: 25 sierpnia 2016]

     
    m11660. Ceradz Kościelny [wybrane]

    Przypisy:
    [1] Tak na wspólnej dziecięcej tablicy nagrobnej.
    [2] Rejestr zabytków NID podaje jako datę powstania dzwonnicy rok 1958, wpis pochodzi z roku 1970, co wydaje się Roweromaniakowi błędem: nigdy jeszcze nie spotkał zabytku wpisanego do rejestru w 22 lata po powstaniu; być może rok ten jest rokiem odbudowy/przebudowy dzwonnicy albo też zawiera ona elementy starszej budowli.

    Powiązania 

    Adm.: gmina Tarnowo Podgórne, powiat poznański, województwo wielkopolskie.
    Zobacz: Zdjęcia z Ceradza: [wszystko], [wybrane], wieś oraz zespół kościoła parafialnego: [wszystko], [ogólne], kościół, kaplica grobowa Engeströmów, dzwonnica i cmentarz.
    Mapa: [WZKart] 72b (12-08).
    Link zewn.: Wikipedia.
    Literatura: AZA str. 208, Lit. 9.16. str. 194.
    Położenie GPS: 52.437617,16.592567.